Slag om de rente

Vandaag heeft de Amerikaanse president van de Centrale Bank, Bernanke, de rente weer met een 0,5% punt verlaagd. Vorige week al met 0,75% dus bij elkaar maar liefst 1,25%. Hiermee wil hij voorkomen dat Amerika in een recessie verzeild raakt.

De korte rente in Europa is dermate laag dat daaruit geconcludeerd kan worden dat de markt verwacht dat ook de president van de Europese Centrale Bank, de opvolger van Wim Duisenberg, Jean-Claude Trichet (hiernaast) de rente zal verlagen.

Evenwel, het beleid van de ECB zit iets anders in elkaar dan dat van de FED in de VS. De FED moet meer aandacht besteden aan de economische groei, in Europa is het hoofddoel: inflatiebestrijding. De voorganger van Bernanke, de legendarische Greenspan, heeft in 18 jaar directeurschap door zijn beleid slechts één keer een recessie meegemaakt. In 2001 verlaagde hij de rente van 6,5% tot 1% toen de ICT-luchtbel op de beurs langzaam leeg liep.

Het enige dat hij daar toen mee bereikt heeft is dat de bubbel verplaatst is naar de huizenmarkt. Wat daar het effect van is zien we nu: de structurele problemen (zie hier) zijn verergert. Een structurele oplossing voor Amerika is namelijk een renteverhoging en het wegwerken van het begrotingstekort. Maar door Amerika’s recessie- en belastingfobie laat men de structurele problemen doormodderen.

Trichet daarentegen houdt vooralsnog zijn poot stijf. De financiele markten verwachtten vorige week al een rente verlaging in Europa. Gek eigenlijk, met een inflatie van 3% (de ECB streeft naar 2%). Maar Trichet is gelukkig niet gek. Een renteverlaging nu zou hem tot slaaf van de Amerikaanse financiele markten maken.

Maar sinds het bestaan van de ECB heeft zij in haar rentebeleid de FED met een vertraging van 6-12 maanden wél steeds gevolgd. Afgaande op de korte rente, verwacht de markt dat dit ook nu weer het geval zal zijn.

Hopenlijk kan Trichet de druk weerstaan. Als hij dat doet, zal hij een historisch moment creeeren. Alles wijst erop dat de tijden van de Dollar geteld zijn. De enige reden dat de waarde van de Dollar nog niet in een vrije val is terecht gekomen, is de rest van de wereld nog steeds bereid is het infuus van de schuldenverslaafde Amerikanen telkens weer te verversen. Dit is niet goed voor het vertrouwen in een munt.

Als Trichet de inflatiebestrijding serieus blijft nemen en de rente niet verlaagd, zal het niet zo heel lang duren voordat de voorhoederol van de Dollar ingenomen wordt door de Euro. Olie, maar ook grondstoffen en andere belangrijke producten en transacties zullen steeds meer in Euro’s betaald worden. Hierdoor nemen de wisselkoersrisico’s voor het Europese bedrijfsleven aanzienlijk af.

Dat gaan we zeker merken in reeel economische termen: meer welvaart, lagere werkloosheid.

Nog een volhouden, Jean-Claude!

De ondergrondse

Toevallig (of niet?) vandaag presenteren twee bedrijven plannen voor ondergronds bouwen. De eerste, Strukton, wil onder de grachten van Amsterdam gaan bouwen. De tweede, ‘Centrum Ondergronds Bouwen’ wijst op het belang en de mogelijkheid onder het groene hart te bouwen.

Dit soort visionaire plannen moet niet te gemakkelijker neergezet worden als ‘onhaalbaar’ of ‘onbetaalbaar’. Er gebeurd nu al meer onder de grond dan men wellicht vroeger voor mogelijk hield. Op de Zuidas wordt een hele hogesnelheids lijn, metrolijn en snelweg onder de grond aangelegd, samen met de parkeerplaatsen. De verbinding tussen de A6 A9 in ZuidOost gaat grotendeels ondergrond. Bij de grote woningbouwontwikkeling bij de Houthavens in Westerpark wordt een hele straat onder de grond gebracht, omdat er anders teveel fijnstof in de lucht hangt en het plan helemaal niet uitgevoerd kán worden. Of denk aan de Noordzuidlijn: nog nooit is er een metrolijn in Amsterdam aangelegd met zo weinig overlast.

Het bestuurslid van stadsdeel Centrum van D66, Guido Frankfurther, alias ‘De grachtengraver’ is jarelang ten onrechte uitgehoond. Er kunnen veel voordelen zitten in het onder de grond brengen van parkeerplaatsen en een gracht erboven zorgt voor druk op de parkeerkelder, zodat deze niet door het grondwater omhoog gedrukt wordt.

Zuideramstel

Wij gaan als fractie eens in de zoveel tijd op bezoek bij een deelraadsfractie en vergaderen dan ter plekke. Ja zo kom je nog eens ergens

Gisteren in Zuideramstel. Grappig om die verschillen tussen de stadsdelen te zien. Bijvoorbeeld sociale woningbouw: in Bos en Lommer in sommige delen 90%. In Zuideramstel schommelt het zo rond de 25%. Dat geeft een bepaalde focus met zich mee op de problematiek. Wil je ‘de ongedeelde stad’ echt serieus nemen dan moet je dus voldoende sociale woningbouw in Zuideramstel overhouden.

Gelukkig hebben we op centraal stedelijk niveau zgn ‘aanbiedingsafspraken’ gemaakt. Dat betekent het volgende. Vroeger werden alleen afspraken gemaakt over de nieuwbouw: daar moest 30% sociaal zijn. Dan maak je echter maar afspraken over +/- 1% van de voorraad: namelijk elk jaar bedraagt de nieuwbouw +/- 1% van de totale voorraad. De totale markt daarentegen bedraagt ongeveer 10% van de totale voorraad: de aangeboden woningen. Met de ‘aanbiedingsafspraken’ is dus afgesproken hoeveel van die woningen tegen welke prijs aan welke doelgroep worden aangeboden. Dus dan maak je afspraken over 10 keer zoveel woningen!

Maar omdat het voor iedereen nieuw is is het succes ervan nog wel lastig uit te leggen. Als je verkiezingsleus luidde: 30% sociaal bij nieuwbouw! en het beleid is nu: 85% van de aangeboden woningen onder de kernvoorraad+ grens en 60% van de aangeboden woningen onder de aftoppingsgrens!

Ja dan bekt dat toch minder lekker….

Maar het resultaat is wel beter.

Fashion week

Op sommige momenten kan men zich een rechtgeaarde boerelul voelen. Zoals ik gisteren op de Fashion week in de Westergasfabriek. Wat een hippe mensen, wat een geavanceerde haarstijlen, wat een gracieuze kleding!

Ik had natuurlijk ook een mooi wit hemd aan en een vlotte broek (iets tussen spijker- en net in) en suede schoenen.

Wat mij fascineert aan die kleding op de catwalk is dat veel daarvan bijna niet te dragen is. Waarschijnlijk dient het ter inspiratie van de grote ketens. Veel bekende gezichten zag ik ook, maar waarvan? Van televisie, ergens, van plaatjes waarschijnlijk ook in tijdschriften.

Geestig is ook het contrast van de verzorgde types met de omgeving, bestaande uit een oude fabriek. En men moest niet alleen het bier uit het flesjes drinken, maar ook de wijn. En als men na de voorstelling honger had kon men pizza bestellen uit een kartonnen doos.

Barcelonatips

De grote concurrent van Amsterdam is Barcelona. Wij stonden op nummer vijf als het gaat om de meest aantrekkelijke vestigingssteden van Europa, maar wij zijn ingehaald door deze mediterrane stad.

Waarom dat is kunt u wellicht nog het beste lezen op de site Barcelonatips.nl. Deze site fungeert zowel als online reisgids alswel als weblog van een echte Barcelonakenner, waarin je – extreem up to date – kunt lezen waar de leuke barretjes zijn en waar de beste tapas, alsmede waar je beter niet heen kunt gaan, wat de festivals zijn, maar ook bezienswaardigeheden zoals het bijzondere Tibidabo, een pretpark uit 1928 bovenop een berg.

Men ziet bij het bezoek aan een dergelijke site al snel waarom Barcelona zo succesvol is. Zij oefent een magische kracht uit, wat de Amerikaanse econoom Florida noemde ‘de creative class’. Hoewel er van alles aan te merken is, mn op zijn empirie, denk ik dat de hoofdboodschap van hem correct is: in de huidige economische structuur waarbij afstanden slinken door goedkope vluchten en de digitale snelweg, kunnen steden succesvol zijn als zij een bepaald soort ‘creatief human capital’ aan zich weet te binden, door een goed leefklimaat te bieden.

Amsterdam doet hard zijn best om Barcelona weer uit de top vijf te stoten. Hiervoor is veel nodig. Of het gaat lukken moet nog blijken.

In elk geval heb ik besloten ter plekke bij onze concurent weer eens polshoogte te nemen. Dankzij de site van Barcelonatips was ik volledig op de hoogte van de nieuwste aanbiedingen en kon ik goedkope boeken. In maart volgen mijn bevindingen.

Beveiliging voor winkelgebieden

Gisteren namen we in de raad een heel aardig amendement aan van mijn collega Derya Kaplan en ondergetekende. Er is een subsidieregeling in het leven geroepen waar ondernemers een beroep op kunnen doen om maatregelen te nemen voor beveiliging, bijvoorbeeld een harde pui of een alarmsysteem. 50% van de kosten wordt door de gemeente vergoed. Het ging onder andere om bewaking van bedrijfsterreinen.

Met het amendement hebben we nu ook mogelijk gemaakt dat bewaking wordt ingehuurd in winkelgebieden. Dus de kleine ondernemer kan zich nu verenigen en een particulier beveiligingsbedrijf inhuren. In het winkelcentrum Waterlandplein leidde dat tot zeer goede resultaten.

Groen Links vroeg terecht aandacht voor het feit dat veiligheid van de openbare ruimte toch in eerste instantie de verantwoordelijkheid van de overheid is, maar stemde gelukkig wel voor zodat het amendement raadsbreed werd aanvaard.

Een belangrijke stap voor de ondernemersveiligheid!

En nu de rest ook

En nu heeft dus ook de rest een nieuwe opmaak. Hopelijk is alles naar wens. Veel plezier ermee en tot de volgende keer.

Nieuw format

Ja, u ziet het goed. Mijn website heeft een nieuw format, of liever gezegd, mijn weblog (die in een frame van mijn website is geplaatst) heeft een nieuw format. Het matcht dus nog niet met de balkjes onder boven en links, maar dat komt allemaal min of meer vanzelf goed.

Ik kan u allen overigens de gratis en open source software van wordpress van harte aanbevelen. Werkt buitengewoon plezierig en zonder die lelijke reclames.

Voor mijn oude postings kunt u nog immer terecht bij michielmulder.web-log.nl

De verkeerde bal

De grootste fouten maakt men in de politiek doorgaans door de ogen op de verkeerde bal te richten. Nu maakt men zich zorgen op de Verenigde Staten en de crisis met betrekking tot wat het Financieel Dagblad nu al dagenlang ‘rommelhypotheken’ noemt. Dit zijn echter niet de echte problemen in de economie: die zijn structureel van aard en hangen nauw samen met geo-politieke ontwikkelingen.

Het is volkomen terecht dat Wouter Bos stelt dat de ontwikkelingen in de bankensector in Amerika en de financiële markten geen aanleiding vormen tot beleidswijzigingen. Economisch beleid moet structureel zijn, anders werkt het niet. De economie is gebaat bij begrotingsrust: geen grootscheepse Keynesiaanse investeringen als de economische groei wat tegenzit, maar ook geen grootscheepse bezuinigingen of belastingverlagingen. De conjunctuurgolf wordt vanzelf gedempt door een structureel begrotingsbeleid zoals dat in het regeerakkoord is afgesproken, met vaste uitgavenkaders, onafhankelijk van de conjunctuur maar ingegeven door de groeiverwachtingen op middellange termijn.

Politici hebben als het om de economie gaat maar één plicht: optimisme uitstralen. Als de minister-president of de minister van financiën zegt dat het slecht gaat, gaat het ook meteen slecht. Aldus werd de recessie onder Balkenende II verergert (die na nacalculaties door het CBS achteraf helemaal geen recessie bleek te zijn). Het gepruttel van Rutte die ze wil opjutte is dan ook eerder een manier om de aandacht van zijn eigen problemen af te leiden dan een serieus voorstel voor een serieuze economische politiek.

Het kan evenwel nog dommer. Bush stelt voor de belastingen met 1% van het BBP te verlagen ofwel 150 miljard. De Amerikaanse centrale bank verlaagt de rente met 0,5%

Dat is dus de verkeerde bal.

Het échte probleem van de wereldeconomie is het dubbele tekort in Amerika: zowel de overheid als de particuliere sector leent meer dan ze binnenkrijgt. Al jarenlang. Dit gaat goed zolang het buitenland bereid is dit te financieren. Aldus ontstaat een zeepbel, die zich met name in de huizenprijzen voordeed, en die bel loopt nu een beetje leeg. Een welkome correctie.

Beter zou het zijn als de Amerikaanse overheid, net als onder Bill Clinton, het begrotingstekort omzet in een begrotingsoverschot en als de rente wordt verhoogt in plaats van verlaagd, zodat lenen duurder wordt en de onbalans enigszins wordt rechtgetrokken. Exact het tegenovergesteld van wat de Amerikanen nu voorstellen. Hoe lang is het buitenland nog bereid de tekorten te financieren?

En zo komen we op het echte probleem. Het Amerikaanse tekort wordt namelijk in toenemende mate gefinancierd door Aziatische en Arabische staatsfondsen. Een grote Amerikaanse bank moest een zeperd van 10 miljard aan rommelhypotheken afboeken en haalde dit geld op bij een Oliesjeik uit het Midden-Oosten.  De helft van het Amerikaanse financieringstekort wordt gefinancierd door China. De Amerikaanse schuldenmakers liggen dus aan het infuus van China en het Midden-Oosten.

Zolang iedereen er belang bij heeft de status quo te handhaven, zal die gehandhaafd blijven, is mijn voorspelling. Als de wereld de Amerikaanse tekorten niet meer wil financieren zal de Dollar dalen. De Chinezen hebben enkele honderden miljarden dollars op de bank staan en dit geld in rook zien opgaan.

Maar er zijn ook krachten die op middellange termijn, maar zelfs op de korte termijn, de Chinezen mogelijkerwijs nopen tot een omslag. De inflatie in China loopt de laatste maanden tegen de 7%, terwijl de staat streeft naar 3%. Nu al wordt een politiek ingezet van monetaire verkrapping (banken moeten 15% van hun tegoeden aanhouden bij de centrale bank) en er wordt een koerstijging van de Yuan verwacht van maar liefst 12% ten opzichte van de Euro. Dit is bedoeld om de inflatie te beteugelen, maar het is slecht voor de export.

Die export ligt hoog en de economische groei steeg de afgelopen jaren in China dan ook tot 10%. Blijkbaar zijn dubbele groeicijfers niet mogelijk zonder dat het inflatiespook opdoemt.

Daar komt bij dat China op de lange termijn streeft naar een Autarkische economie. De Chinese staat stelt eisen aan investeerders die ertoe moeten leiden dat de Chinezen leren van het buitenland. Op termijn moet dit ertoe leiden dat Chinezen in Chinese auto’s rijden en het buitenland niet meer nodig hebben. Dan zullen de Amerikanen het oliegeld hard nodig hebben om hun schulden te financieren. Of de oliesjeiks daartoe bereid zijn zal veel afhangen van hoe de clash of cultures zich ontwikkeld. En wat willen ze ervoor terug? Wellicht dezelfde non-interventie politiek die China momenteel te beurt valt…

Islam en dialoog

Afgelopen zaterdag was het Ashoera. Op die dag herdenken Moslims de Zondvloed. Noach bouwde een ark en nam van alle diersoorten twee stuks aan boord. Toen begon het enorm te regenen en heel het land overstroomde, totdat de Ark van Noach aan de bodem vast bleef zitten. Waarschijnlijk correspondeert dit verhaal, dat zowel in de Koran als in het Oude Testament voorkomt, met een enorme overstroming van de Eufraat en de Tigris, enkele eeuwen voor onze jaartelling. Men denkt dat de ark uiteindelijk strandde ergens op een berg in Turkije. Er worden daar leuke toeristische excursies naartoe georganiseerd.Deze gelegenheid werd door de stichting stichting Islam en Dialoog aangegrepen om met een schip op het IJ te varen en daar mensen van allerlei levensbeschouwelijke stromingen uit te nodigen teneinde met elkaar de dialoog aan te gaan.De voorzitter van het Humanistische Verbond greep de gelegenheid aan om een pleidooi voor de dialoog in het algemeen te houden. Hij verkoos deze contactmethode boven die van de monoloog, maar ook boven die van het debat. Hij wees erop dat radicalen en terroristen doorgaans de stijlmiddel van de monoloog gebruiken om hun boodschap over te brengen. Denk aan de filmpjes van Bin Laden.Het debat vinden we in de politiek maar ook op televisie. Hij zag als nadeel van het debat dat het niet ertoe leidt dat mensen nader tot elkaar komen. Op televisie, in campagnetijd, gaat het erom dat je het debat ‘wint’ en de ander aftroeft.

De dialoog daarentegen leidt ertoe dat mensen van elkaar leren en nader tot elkaar komen. Deze stijlvorm kennen we van Socrates die op deze wijze wijsheid trachtte wijsheid te vergaren en van Plato die het als stijlvorm gebruikte om zijn filosofie uiteen te zetten.

Ik denk ook dat de dialoog momenteel hard nodig is in ons land. Het gehakketak op elkaar op website fora en monologen via films, zoals die van Geert Wilders die zich binnenkort aandient, leiden tot niets. We moeten de wijsheid van de Griekse denkers, die via Ficino, de huisfilosoof van de De Medici, heersers van Florence, in de Renaissance ons Westers denken insijpelde en de weg opende voor de verlichting, koesteren en praktiseren.

Een ander optreden op de Ashoeraboot werd verzorgd door de standup comedian Dr. Johnny Love. Hij was op de Willemsbrug in Rotterdam in een bad gaan zitten en nodigde iedereen uit om daar met hem te praten. Dit omdat de koningin in haar kersttoespraak had opgeroepen tot verzoening. In het woorden boek had hij gelezen dat het woord gecorrespondeerd werd met reinigen, vandaar.

Toen Pauw en Witteman hem belden ging het hen er echter om hem te vragen wat hij van de film van Wilders vond en of hij bereid was daarover te praten. Dat wilde hij niet, maar hij wilde wel over verzoening praten. Toen werd hij dus niet uitgenodigd…

Kijk, zo gaat het dus niet goed. Als de media telkens alleen de verschillen benadrukken en niet de overeenkomsten tussen mensen en bevolkingsgroep en als we op elkaar blijven hakketakken in plaats van een open gesprek te voeren (‘dialoog’) komen we er niet.

Volgend jaar wil de stichting een ark op de Dam bouwen in januari en een hele week dialogeren. Ik hoop van harte dat het lukt, en dat er meer mensen meedoen. Met name ook van andere politieke partijen die de dialoog nog niet als favoriet stijlmiddel hebben omarmd.